Đào tạo giảng viên nòng cốt về quan trắc môi trường: Bước tiến chiến lược từ chương trình “Train the trainers” trong khuôn khổ dự án SATREPS

Dự án “Phát triển công nghệ cao chế tạo thiết bị phân tích nhanh, dễ sử dụng và tăng cường nguồn nhân lực phục vụ kiểm soát an toàn thực phẩm và chất lượng môi trường” nằm trong khuôn khổ Chương trình hợp tác nghiên cứu khoa học và công nghệ vì sự phát triển bền vững (SATREPS). Đây là một sáng kiến hợp tác quốc tế giữa Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, ĐHQGHN và Đại học Waseda, Nhật Bản.

Phát biểu khai mạc chương trình, GS.TS. Lê Thanh Sơn, Phó Hiệu trưởng Trường ĐHKHTN, Giám đốc Dự án SATREPS, nhấn mạnh: “Train the Trainers không chỉ đơn thuần là một khóa tập huấn, mà là bước khởi đầu chiến lược nhằm hình thành một đội ngũ giảng viên chất lượng cao - những người sẽ giữ vai trò chủ chốt trong công tác đào tạo, chuyển giao kiến thức và kỹ năng chuyên sâu đến đội ngũ cán bộ tại các Sở Nông nghiệp và Môi trường trong tương lai.”

Tập huấn bài bản - Từ chuyên môn đến thực hành

Trong bối cảnh môi trường đang đối mặt với nhiều thách thức cấp bách, Hợp phần 3 của Dự án SATREPS được xác định là trụ cột then chốt nhằm nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý và bảo vệ môi trường tại các địa phương.

Theo GS.TS. Nguyễn Văn Nội, Quản lý Dự án SATREPS, Trường ĐHKHTN: “Việc tổ chức những khóa đào tạo chuyên sâu, được thiết kế bài bản như ‘Train the Trainers’ là điều kiện tiên quyết để đảm bảo tính chuyên nghiệp và hiệu quả trong hoạt động quan trắc và kiểm soát môi trường.”

Chương trình tập huấn lần này tập trung vào ba nội dung chính:

1. Cập nhật kiến thức chuyên sâu về phân tích và quan trắc môi trường: Thông qua các bài giảng chuyên đề từ các chuyên gia đầu ngành đến từ Nhật Bản - quốc gia dẫn đầu thế giới về công nghệ và quản lý môi trường - học viên được tiếp cận các phương pháp phân tích hiện đại, quy trình quan trắc khoa học và các tiêu chuẩn quốc tế mới nhất.

2. Thực hành trên thiết bị hiện đại: Các học viên đã có cơ hội trải nghiệm thực tế trên ba thiết bị nghiên cứu tiên tiến được tài trợ bởi Chính phủ Nhật Bản, bao gồm:

• Máy hồng ngoại phân tích vi nhựa FT-IR (Công ty JASCO International Co.,Ltd)

• Máy chuẩn độ tự động (Công ty Kyoto Electronic Manufacturing Co.,Ltd)

• Máy đo chất lượng nước đa chỉ tiêu WQC 40 (Công ty DKK TOA)

Đây là ba bước chuẩn bị thiết thực giúp giảng viên nắm vững nguyên lý, kỹ thuật vận hành và bảo trì thiết bị - những yếu tố quyết định hiệu quả triển khai trong thực tiễn.

3. Phát triển kỹ năng truyền đạt và xây dựng chương trình đào tạo hiệu quả: Không chỉ chú trọng chuyên môn, chương trình còn đặc biệt quan tâm đến phương pháp giảng dạy, cách truyền cảm hứng và khơi gợi sự chủ động học tập cho học viên trong các khóa đào tạo sau này.

Tạo dựng mạng lưới chuyên gia - giảng viên trong lĩnh vực môi trường

Một điểm nhấn của chương trình là việc xây dựng nền tảng cho một mạng lưới giảng viên và nhà khoa học có khả năng phối hợp, hỗ trợ lẫn nhau trong hoạt động đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao công nghệ. Không gian trao đổi học thuật mở rộng này sẽ là động lực thúc đẩy các hợp tác đa ngành, góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển bền vững về môi trường tại Việt Nam.

Ban tổ chức tin tưởng rằng, với sự hỗ trợ từ các chuyên gia uy tín và sự chuẩn bị kỹ lưỡng, chương trình “Train the Trainers” sẽ không chỉ là một khóa tập huấn, mà còn là cú hích cho tiến trình chuyên nghiệp hoá và hiện đại hoá hoạt động quan trắc, phân tích môi trường tại các địa phương trên cả nước.